Vermoeidheid

Wat is het?

Bij vermoeidheid is er sprake van een aanhoudend gevoel van zwakte, uitputting of een gebrek aan energie. Het is een van de meest voorkomende gezondheidsklachten. In de meeste gevallen is er niets ernstigs aan de hand en is de moeheid het gevolg van een te druk leven met te weinig ontspanning. Soms is vermoeidheid het gevolg van een lichamelijke of psychische aandoening.

Waar heb ik last van?

Iedereen voelt zich wel eens moe, bijvoorbeeld na een drukke periode of een zware inspanning. Dat is normaal. Na een poosje rust of een nacht goed slapen is deze vermoeidheid meestal weer snel verdwenen. Bij abnormale of overmatige vermoeidheid duren de klachten langer dan normaal en gaan ze niet over na een periode rust.

Met vermoeidheid kunnen verschillende dingen worden bedoeld, zoals lusteloosheid, slaperigheid, gebrek aan spierkracht of snel buiten adem zijn bij inspanning. Het is belangrijk om goed na te gaan welke verschijnselen het gevoel van moeheid veroorzaken.

Waardoor komt het?

De meeste mensen met vermoeidheidsklachten (ruim 80 procent) hebben last van normale moeheid door voor de hand liggende oorzaken als een gebrek aan slaap of het te druk hebben.

Andere belangrijke oorzaken zijn te veel stress of psychische klachten zoals angst- of onrustgevoelens of een depressie. Constante of regelmatige vermoeidheid wordt ook vaak veroorzaakt door eenzijdige voeding of onvoldoende lichaamsbeweging.

Vermoeidheid komt ook voor bij mensen die letsel hebben opgelopen, geopereerd zijn of aan het herstellen zijn van één van deze dingen. Soms is er sprake van bloedarmoede. Ook het hebben van een chronische ziekte kan vermoeidheid veroorzaken. Meestal zijn er dan ook andere klachten en symptomen.

Nogal wat medicijnen, zoals kalmeringtabletten, antidepressiva, medicijnen tegen allergie en chemotherapie kunnen vermoeidheid veroorzaken. Hetzelfde geldt voor overmatig gebruik van alcohol en drugs.

Een zeer klein deel, ongeveer 1% van de mensen met langdurige vermoeidheid lijdt aan het chronische vermoeidheidssyndroom (CVS).

Wat kan ik er zelf aan doen?

Aan vermoeidheid kunt u heel goed zelf iets doen. Zorg voor voldoende ontspanning en een goede nachtrust. Probeer gezond en gevarieerd te eten en sla geen maaltijden over. Vooral het ontbijt is een belangrijke maaltijd die de energie levert om de dag goed te beginnen.

Sport en lichaamsbeweging hebben een gunstig effect bij vermoeidheid. Het lijkt tegenstrijdig om te gaan inspannen bij vermoeidheid, maar het resultaat van een uurtje sporten is vaak dat u er meer energie van krijgt. Ook dagelijkse lichaamsbeweging, zoals wandelen of fietsen helpt mee om vermoeidheid en psychische klachten te voorkomen.

Te veel rust is niet goed en werkt meestal averechts. Bij vermoeidheid is het belangrijk om te proberen in ieder geval een deel van uw dagelijkse activiteiten te blijven uitvoeren.

Wanneer naar de dokter?

Wanneer de vermoeidheid niet over gaat en niet reageert op rust of ontspanning is het verstandig een arts te raadplegen. Doe dit ook wanneer de vermoeidheid snel erger wordt of wanneer er andere verschijnselen bij ontstaan.

Hoe gaat het verder?

Een arts zal aan de hand van uw klachten en eventueel een lichamelijk onderzoek de oorzaak van de vermoeidheid proberen te achterhalen. Soms wordt er bloedonderzoek gedaan, maar dat is niet altijd nodig. In veel gevallen zal er sprake zijn van normale vermoeidheid die met wat eenvoudige maatregelen binnen enkele weken vanzelf weer overgaat.

Wanneer er een andere oorzaak voor de vermoeidheid wordt gevonden, zal de behandeling op het verhelpen van deze oorzaak zijn gericht.

Soms gaat de vermoeidheid niet over, terwijl er bij onderzoek geen duidelijke oorzaak wordt gevonden. In een dergelijke situatie is het belangrijk open te blijven staan voor alle mogelijke verklaringen voor de vermoeidheid en niet alleen vast te blijven houden aan het vinden van een lichamelijke oorzaak.

Meer informatie

In de Geneesmiddelenatlas vindt u meer informatie over geneesmiddelen.

Informatie van het Nijmeegse Kenniscentrum Chronische Vermoeidheid
www.umcn.nl